gedichten 2016 | gedichten 2015 | gedichten 2014 | gedichten 2013 | gedichten 2012 | gedichten 2011 | gedichten 2010 | gedichten 2009 | gedichten 2008 | gedichten 2007
juni 2018

Rolls Royce

Meteen nadat ik mijn ogen voorgoed heb gesloten
doorkruis ik daar weer wie weet hoe Ferrara per auto –
            een grote metallic sedan van een
            buitenlands merk met grote
            doffe ruiten misschien een
                        Rolls –
ga ik daar weer van het slot van de Estes de Corso
            Giovecca af in de richting van het rozerode
kriskrasverkeer aan het eind van de Prospettiva die intussen
            groter en groter wordt binnen de gewelfde
            rechthoek van de voorruit
De chauffeur met de hoge, stijve boord recht voorin
wist ongetwijfeld prima waar hij heen moest en ik
peinsde er ook niet over om hem eraan te herinneren
            verlangend als ik was om links de San Carlo-kerk te herkennen
            en meer verderop rechts
            die van de Teatijnen
en daartegenover al vroeg in een groepje op de stoep
            voor banketbakkerij
                        Folchini
de vrienden van mijn vader uit zijn jeugd
de meesten met brede beige vilthoed op het hoofd sommigen met stok en al
met zilveren knop in de hand
hunkerend ja popelend als ik was om de hele Main
Street van mijn stad op een doodgewone dag in mei-juni af te leggen
zo halverwege de jaren twintig om kwart voor negen ’s morgens

Bijna voortgedreven door zijn eigen luxelucht sloeg de Rolls tenslotte
daarginds af naar de Via Madama en kort daarop naar de Via
                        Cisterna del Follo
en op dat moment was ik nog maar tien jaar oud
met vuurrode wangen uit angst te laat op school te komen
ik was het die op dat exacte moment met zijn boeken onder de arm
            huisnummer één
                        verliet
ik was het, die al doorhollend zich omdraaide
naar moeder die boven uit het raam hing om nog een raadgeving
                        na te roepen
ik was het dus, die even voordat hij
uit haar meisjesblik om de hoek verdween
zijn linkerhand opstak in een gebaar
            van onverschilligheid en tegelijkertijd
                        afscheid

Ik had stop wil roepen naar de stijve
chauffeur en uit willen stappen maar de Rolls
hobbelde al zachtjes langs
de Montagnone, ja, inmiddels
de Poort uit vloog hij al over brede uitgestorven wegen
die aan weerszijden volstrekt verstoken van daken waren en volstrekt
onbekend

 

Giorgio Bassani, uit de bundel Epitaffio (1973-1974)
vert.: Jan van der Haar

 

mei 2018

I.M.

Lieve Jona, welkom in het
ondermaanse: jij wordt een
reus, gezien je ouders en de
kolenschoppen op de foto.

Overleef de horden robots
blijf principes preken, hou
de vrouw in ere. Blijf in lijn
en schrijf en leef onsterfelijk.

Het handschrift op je enveloppe
doet me denken aan een oude
liefde die niet is vergeten

hoe ik heet en wie zij was.
Marijke blijf ik liefhebben.
Jona wijst daar fijntjes op.

 

april 2018

Hantam sonnet

In die Hantam word elke mens ’n digter
elke tong staat ter tale praat
bij nacht hangen talloze dichtbundels
aan de hemel: leeuw en ram snuiven welzalig
geďntimideerd - want berg en bos bars in metafoor
o, kleur wat rym met Tankwa's koesnaat
hier regeert de zwarte Zeus nou
hier skroei die son die aarde bars en blauw

wijl klip, klei, kloof en steen verweert
bly ons domweg overdenkend in het Boekenhuis:
om te onthou 500 bosjesmannen eens ge-oes
hóé nie met name nie, nie woorde soos Biedou
uit taalmakers se vroegste samenspraak
ook klanken van genade in die taal behou.

6 augustus 2000

digters-kollektief calvinia

Antjie Krog
Jan van der Haar
Robert Dorsman

 

maart 2018

Eyes wide shut

De gasten rondom doken weg
en gilden, maar de vuurmond
van het doek draaide naar de
zaal. Hij zwenkte en hij schoot.
Het is niet tegen te houden: Jij
gaat dood.
              Je droomt gewoon
dat je doorleeft: in zwart/wit
in een tijdmachine. Dan krijgt
alles, jij ook, kleur. En je juicht:
Ontwaken gaat in groot majeur!
God zegene de grote regisseur!
 

februari 2018

Hemel

De huizen lachten niet
om smeltende smurrie,
maar jij, weinig groter
dan je rolkoffer, lachte
tegen mij die je passeerde
in de smeltende voortgang:

vreemde vrouw, vreemde
man, de straat die zich
ontvouwde tot een hemel-
bed en werd verwaarloosd.
Want we moesten door en
hadden het nodige te doen.

De huizen lachten niet.
Je mond, je ogen en haar
wel.

 

januari 2018

december 2017

Nadia

Je haar zo grijs en wijduitstaand
als een nooit eerder gezien sieraad
deed me denken aan onze vroegere
werkster in de naam des Heeren:
goede oude trouwe Ko. Ko Haartman
uit Achterberg die water schepte uit
de put naast haar boerderij aan De Dijk
en trots was op haar glad geboende
vloer, haar radio- en tv-loosheid en
niet geloofde dat de mens een voet
gezet had op de maan. Ko Haartman die
haar eenzaamheid altijd wegwerkte en
-lachte. Hol schallend klonk haar lach,
als die van Sara in haar bedoeďenentent.
Haar haar brengt me op haar. Net zo
kroezig, pluizig en vooral weelderig.
En Nadia lachte even vrolijk, met meer
tanden en een foto van haar zoon.

 

november 2017

Tijd voor een mus

De omslagdoek van weemoed troost
zolang ze leeft en dood zich laat her-
denken. Neem het musje dat je op je
hurken met een stokje inspecteerde in
zijn weeë onbeweeglijkheid. Rond-
cirkelende insecten aasden even gretig.
De torenklok van de Maartenskerk slaat
en moeder komt je roepen voor het eten.

Of je overhoort een Andalusische hond,
ogen in ontwikkeling: rupsbehaard,
zodat ze zei: Dag, pop. Je bent op weg.
Portretten wijzen donkere bossen. Pad-
vinderij op sterk water stuurt je naar de
Mussenbergen: vlieg Catullus achterna.
De torenklok van de Maartenskerk slaat
en moeder blijft je roepen voor het eten.

 

oktober 2017

Hammurabi

Trilhaartjes, haarvaatjes, vaatwasjes, wasbordjes
bordspelletjes, spel-spel-spel-spelhervattinkjes…

van tal van woorden en hun wetten in de wereld.  

 

september 2017

Altruďsme

Het Domplein hekelt de gezelligheid,
de tijd, terwijl ik langs de domkerk fiets
en onder lampenkappen in het niets
als in een spotlight huiswaarts word geleid.

Ik rem wanneer ik op de Oude Gracht
een jonge vrouw passeer die hardop huilt.
Haar leed houdt haar gezelschap. En er schuilt
fierheid in alsof ze geen hulp verwacht.

Welke tranen stromen uit welke ogen?
Het is of zij vertolkt, gestalte geeft
aan iemand die met wezensvragen tobt.

Met wie ben ik uiteindelijk bewogen?
In theorie met al wat lijdt en leeft.
De heilsoldaat in mij is niet gestopt.

 

augustus 2017

Dorisch

We huisden in een wit perceeltje met zo
goed als niks. De enige luxe was het privé-
strandje dat ons in alle naaktheid opnam.
Doris zag zich van melkblank gebronsd,
maar dat bleek alleen mijn lijf beschoren.

De nog donkerder gekleurde Maghrebijn
liet niets van zich horen. Wat hij al wist,
werd mij nu zonneklaar: die grauwblonde
Walkure had geen greintje mythologie.
De twistappel tussen ons was nu gerezen.

Ik nam afscheid en de boot naar Mykonos.

 

juli 2017

Sentimental journey

Het gele wegwerpdoekje wist de ongerechtigheden.
Ik zie de epigraaf, betreur het bijgewerkte jaartal.
Ik lees ‘Oud zeer’ – net als de vorige keer, zegt ze.
En ik breek. En zij denken dat ik doodleuk stond te
acteren. Mindfuck. Echt is nimmer echt genoeg.
Echter blijft de andere kant. De skeletten knappen.

In de pastorietuin staat een bord: Asbestgevaar.
Weer die wilde fazant en zus noemt de poster van
de krokodil. Alles verwilderd. Kersenbongerds
zijn nu nieuwbouw. De lagere school is nu een
kubus. Maar café-rest. De Roskam staat er nog.
Ik at een boerenomelet. De slokdarm protesteerde.

 

juni 2017

Zoals het was

We parkeerden op de IJsseldijk en stapten uit.
Het purperroze werd ons afgeschilderd als een
voorschot op te maken reportages over Venus.
Hoe kwam je daar, wat deed je daar? En Jezus,

wat een meevaller dat 'alles was zoals het was'.
De avond dreigde mooi te worden. Stemmen
kleedden de gitaren, de piano. Teksten lachten
het leven uit, dreven naar de Levenseindekliniek
naar de ene papegaai die de andere aansteekt.

 

mei 2017

Verschijningen

Maria is drie-enig, met een keur aan borsten.
Ze raakt niet uitgezoogd, is Betje Polderman,
ongewenst zwanger geraakt met carnaval
en door haar vader helegans lens geslagen
toen God de Vader net de andere kant uitkeek.
Niettemin baarde zij een wolk van een baby
die zij Mara noemde: bitterheid, waar weer
de eerste transgenderist uit voort zou komen.

Maria twee is Madonna, met twee puntborsten
en een bijgespijkerde zangstem waarmee ze
oproept tot zelfexpressie, dansen, Boeddha.
Ze voert een felle strijd tegen de vergankelijkheid
maar vergeet eeuwig te zijn. Ze baarde Lourdes.
Daarnaast wedijvert ze met God in adopting
goeduitziende bruingekleurde Afrikaantjes.
Maria twee houdt van Tutu, tofu en Wu Ming.

De derde Maria is lijstaanvoerder moeder Anna.
Ook zij wist van baren en dacht telkens het loodje
te leggen. Anna, voor intimi Marianne, heeft iets
met Frankrijk, waar ze altijd met vakantie heengaat.
Anderen noemen haar Annemarie, vindt ze ook best.
Mijn naam is legio, zei ze stoer met haar bekken
vooruit. De drie Maria’s, zeg maar de Drie Gratiën,
houden het vruchtbaar met Temptation Island en

triest met de Pietŕ van Michelangelo. That’s life.  

 

april 2017

In het voorbijgaan

De glimlach van een meisje
in het voorbijgaan brokkelt
alle rimpels uit je gezicht
en stijft de oude overmoed.

De scherven van de avond
vegen beelden samen van
Polykleitos – geef hem geen
vinger, maar het beste brons.

 

maart 2017

Bespiegelingen

De ene brommer tegen de ander:
Hij heeft kloten. Hij durft
naar zichzelf te kijken.

Een fietser, krom gebogen over zijn stuur,
zei in het voorbijgaan
met zijn gezicht naar mij toe:

Je kunt niet altijd naar jezelf kijken. 

 

februari 2017

Een midwinternachtdroom

Een huis kan arglistig in elkaar steken
met onberekenbare gangen en trappen.
Van de ene kamer kom je in de andere
en daar liggen allemaal mensen te

slapen met herinneringen aan vroeger.
Lucia lijkt op een oude zwart/witfoto
van een nicht van mijn moeder.
Ze draaide zich snurkend om toen

ik langsliep. Even goede vrienden.
Toch vind ik het raar: haar huis is
mooier, groter, ouder dan in mijn
droom, maar laat te wensen over.

 

januari 2017